หมวด ย.

25 ก.ย.

กลับหน้าคลังคำศัพท์ 

ยอ

                เครื่องจับปลาชนิดหนึ่งเป็นร่างแหผืนสี่เหลี่ยม มุมทั้งสี่ผูกติดกับคันสำหรับยก ถ้าเป็นยอขนาดเล็กที่ยกได้คนเดียวจะใช้ไม้ไผ่ผ่าซีกหรือใช้ไม้ไผ่ลำเล็กๆไขว้กันเป็นรูปกากบาท ปลายทั้งสี่ผูกติดกับมุมร่างแห ส่วนตรงกลางคันยอจะผูกติดกับไม้คานสำหรับยก ซึ่งเป็นท่อนไม้ไผ่ยาวประมาณ ๔ ศอก หรือ ขนาดเหมาะสมพอยกตัวยอขึ้นลงได้ ยอขนาดเล็กใช้จับปลาตมแหล่งน้ำในทุ่งนาหรือลำคลองที่น้ำนิ่งไม่ลึก เพื่อดักปลาที่ว่ายอยู่ในบริเวณนั้น บางทีใช้รำข้าวล่อปลาให้เข้ายอ แต่ถ้าเป็นยอที่ใช้จับปลาตามลำคลองที่น้ำลึกจะมีขนาดใหญ่ เฉพาะตัวร่างแหอาจกว้างด้านละ ๔-๕วา คันยอทำด้วยไม้ไผ่ทั้งลำผูกไขว้กันอย่างมั่นคง ส่วนคันยกอาจใช้ลำไม้ไผ่หรือไม้จริงทำเป็นโครง มีเครื่องถ่วงน้ำหนักทำมุมฉากกับคานยอคล้ายปั่นจั่น ขณะวางหรือยกยอจะใช้น้ำหนักคนเดินขึ้นไปให้เกิดแรงงัด ยอขนาดใหญ่ประเภทนี้มักทำไว้ตามลำคลองหรือแม่น้ำเพื่อดักปลาสร้อยในฤดูน้ำลด บางครั้งยกครั้งหนึ่งได้ปลาสร้อยจำนวนมาก หรือได้ปลาขนาดใหญ่ เช่น ปลาเค้า ปลากด ที่เข้ามากินปลาสร้อยติดยอจำนวนมากขึ้นมาด้วย ยอชนิดนี้จะมีทั่วไปในบริเวณแม่น้ำลำคลองในบริเวณภาคกลาง

ย่านลิเภา

                (ถิ่นใต้) เฟินเถาชนิดหนึ่งขึ้นในที่ลุ่มดินปนทราย อากาศชื้น ลักษณะเถาเลื้อย ใบเล็กยาว ริมใบเป็นหยักๆมีมากในภาคใต้เรียก ย่านลิเพา ย่านลิเภาในภาคใต้มี ๓ ชนิด ได้แก่ ย่านลิเภาเขา ขึ้นตามเทือกเขา ลำต้นใหญ่คล้ายหวาย ไม่นิยมมาใช้ประโยชน์ ย่านพองหยอง (ย่านลิเภายุ่ง) ขึ้นตามดินดำ ดินเค็ม มักเลื้อยเกี่ยวต้นไม้อื่นทำให้ต้นคด เถาใช้ผูกมัดเครื่องมือเครื่องใช้ต่างๆ หรือประดับซุ้มงานมงคล ย่านลิเภาใหญ่ เถาใหญ่ประมาณก้านไม้ขีดไฟ ขึ้นตามป่าละเมาะ มักเลื้อยขึ้นในที่สูงทำให้เถายาว เหนียว นิยมนำมาทำเครื่องจักสาน โดยลอกเอาเฉพาะเปลือก มักใช้สานพันหุ้มกับโครงไม้ไผ่หรือหวาย

ยุ้ง

                อาคารสำหรับเก็บข้าวเปลือกหรือเมล็ดพืช ส่วนมากสร้างเป็นรูปสี่เหลี่ยม ฝาทึบ มีประตูทางเข้าด้านหนึ่งยกพื้นสูงเพื่อป้องกันน้ำ ความชื้น สัตว์และแมลงที่อาจทำความเสียหายให้เมล็ดพันธุ์พืช ยุ้งมีหลังคาคลุมมิดชิดกันแดดกันฝน มีโครงสร้างแข็งแรง ฝาอยู่ในคร่าว พื้นต้องแข็งแรงมั่นคงรับน้ำหนักได้มาก

กลับหน้าคลังคำศัพท์ 

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: